Typ osobowości: pewny siebie

Osoby o pewnym siebie typie osobowości:

• cenią samych siebie, nie mają wątpliwości, że są jedyni w swoim rodzaju, wierzą w samych siebie,
• oczekują, że w każdej sytuacji będą traktowani w sposób szczególny,
• nie zamierzają się kryć ani ze swoimi ambicjami, ani ze swoimi możliwościami,
• w sprawny sposób wykorzystują potencjał innych ludzi dla osiągania swoich celów,
• dobrze czują się rywalizując, lubią walkę o najwyższe miejsca w hierarchii, potrzebują współzawodnictwa,
• identyfikują się z ludźmi na wysokich stanowiskach, o dużych wpływach, prestiżu,
• fantazjują na swój temat, wyobrażając sobie, że są bohaterami, gwiazdami, wybitnymi osobistościami w swojej dziedzinie,
• z dużą jasnością uświadamiają sobie swoje myśli, doznania, nastrój,
• komplementy przyjmują jako coś, co w naturalny sposób im się należy, z gracją i wdziękiem.

O ile cechy te są obecne w umiarkowanym stopniu, to w żaden sposób takiej osobie nie muszą przeszkadzać w szczęśliwym życiu a wręcz w wielu okolicznościach mogą stanowić atut, który odpowiednio wykorzystany może przyczynić się do sukcesów życiowych.

Zaburzenie osobowości: narcystyczne

Dopiero gdy cechy typu osobowości stają się w groteskowy sposób przesadzone, sztywne, uporczywe, nie ma możliwości zmiany sposobu działania to cierpi z ich powodu zarówno taka osoba jak i jej otoczenie.

Poniższy link prowadzi do artykułu zawierającego odpowiedzi na często zadawane pytania odnośnie leczenia zaburzeń osobowości więcej na temat leczenia zaburzeń osobowości.

Według DSM IV aby rozpoznać narcystyczne zaburzenie osobowości osoba powinna spełniać co najmniej pięć z poniższych kryteriów:

• ma wyolbrzymione poczucie własnej wartości, nieadekwatne do rzeczywistych osiągnięć, oczekuje traktowania należnego wybitnej osobistości, do czego nie ma podstaw w rzeczywistości,
• fantazjuje o sukcesie, władzy, wielkości, wyidealizowanej miłości,
• wierzy w to, że jest kimś wyjątkowym, wybitnym, kto może utrzymywać kontakty wyłącznie z ludźmi o wyjątkowym, wysokim statusie,
• nieprzerwanie oczekuje podziwu ze strony otoczenia,
• spodziewa się, że będzie w szczególny sposób traktowana, uprzywilejowana, wszystkie jej życzenia będą bez wahania spełniane,
• innych ludzi traktuje jako narzędzia potrzebne do osiągnięcia zamierzonych celów,
• nie potrafi się identyfikować z potrzebami i uczuciami innych, brakuje im zdolności do empatii,
• częste okazywanie zazdrości, przekonanie o zawiści innych osób,

Theodore Millon i Roger Davis w "Zaburzenia osobowości we współczesnym świecie" dokonuje dalej idącego rozróżnienia tego rodzaju osobowości na "elitarną", "kompensacyjną", "pozbawioną zasad" oraz "uwodzicielską".

Wiąże się to z tym, że w realnym świecie raczej nie ma się do czynienia z osobami o jednym typie osobowości i cechach z tym jednym rodzajem osobowości związanych, najczęściej jest to mieszanina różnego rodzaju cech, z pewnymi dominującymi aspektami, wyróżniającymi się na tle pozostałych.

I tak osobowość narcystyczna z domieszką cech osobowości antyspołecznej została nazwana "pozbawioną zasad", z domieszką cech osobowości histrionicznej została nazwana "uwodzicielską" , z domieszką cech osobowości negatywistycznej(bierno-agresywnej) i unikającej "kompensacyjną", typ ze względnie małą ilością domieszek innych typów "elitarną" .

Poniżej można znaleźć więcej informacji na temat tych odmian osobowości narcystycznej.

"Elitarna"

• ze względnie małą ilością domieszek innych typów osobowości,
• tworzy fasadowy obraz samej siebie, ale nie po to, by kompensować poczucie niższości a potwierdzić w jednoznaczny sposób swoją wielkość, w lęku przed tym, że mogłoby się okazać, że jest zwyczajna a nie niesamowita,
• zwyczajne osoby są przez nie obdarzane głęboką pogardą, osoby tego typu otaczają się ludźmi, których mają za "równych sobie", zdolnych do rywalizacji w takim właśnie "elitarnym" gronie,
• bardzo lubią demonstrować swoją wyższość, często w nadmiernie pewny siebie, agresywny sposób,
• nieustannie uczestniczą w mniej lub bardziej realnym wyścigu o pierwsze miejsce, nieustannie promują swoją osobę, chwaląc się się swoimi realnymi i wyimaginowanymi osiągnieciami,
• nawet w obliczu ewidentnych dowodów, że ich realne osiągniecia nie są tak wielkie, za wszelką cenę starają się podtrzymać swoją wielkościową samoocenę,

"Pozbawiona zasad"

• ze znaczącą domieszką cech antyspołecznych,
• sa pełne pogardy dla swoich ofiar, mściwe,
• często cechuje je połączenie zachowań przestępczych z narcystyczną pewnością siebie,
• uważają, że rację bytu ma zasada, że jeżeli ktoś daje się oszukiwać, manipulować, wykorzystywać, to widocznie na to zasługuje, konfrontowane z prawdą zachowują się jak "urażona niewinność",
• w niewielkim stopniu są zdolne do uwewnętrzniania zasad regulujących funkcjonowanie społeczeństwa,
• nie są w stanie w adekwatny sposób czuć lęku w związku z ewentualnymi konsekwencjami ich postępowania, nie boją się ewentualnej kary,
• czerpią mściwą satysfkację z upokarzania i podporządkowywania sobie innych osób,
• swoje ewidentne niepowodzenia usprawiedliwiają za pomocą przeinaczających rzeczywistość fantazji albo kłamią,
• w przypadku nasilania się cech antyspołecznych narasta bewzględność, arogancja, osoba taka pożywia się obawami, złością tych, na których żeruje: bezsilnych, niezdolnych do obrony w danym czasie,
• cudze dobro, cierpienie innych niewiele je obchodzi,

"Uwodzicielska"

• ze znaczącą domieszką cech osobowości histrionicznej,
• osoby takie odstręcza prawdziwa bliskość,
• związki na wyłączność, chociaż niewykluczone, są mało prawdopodobne,
• pielęgnują swoje poczucie mocy uprawiając seks, bardziej traktując go jak sport niż wyraz intymności i bliskości w relacji,
• "świeży nabytek" w kolekcji najczęściej szybko się nudzi i gra mająca na celu zdobycie kolejnego obiektu seksualnego rozpoczyna się od nowa,
• osoby takie przykładają bardzo dużą wagę do tego jak wyglądają, w co się ubierają itd...
• jakiekolwiek upomnienia rozbijają się o ścianę pod tytułem "to pewnie dlatego, że mi zazdroszczą, zawiszczą itd...",

"Kompensacyjna"

• z elementami osobowości unikającej oraz negatywistycznej(bierno-agresywnej),
• osoby takie uciekają w wyobrażenia o swojej wielkości,
• ich życie wypełniają starania zmierzające do spełnienienia aspiracji dotyczących prestiżu, pozycji, osiągnięć,
• są bardzo wrażliwe na wszelkie oznaki krytyki i braku akceptacji,
• demonstracyjna postawa wyższościowa służy do zamaskowania głęboko osadzonego poczucia niższości,
• preferuje życie w świecie fantazjowanych swoich dokonań względem często wymagającej i frustrującej rzeczywistości,
• nierzadko bojąc się oceny wycofuje się z działań w rzeczywistym świecie.

Więcej o psychoterapii indywidualnej w modalności psychoanalitycznej.

powrót do listy typów i zaburzeń osobowości