Typ osobowości: samotniczy

Osoby o samotniczym typie osobowości:

• mają niewielkie potrzeby towarzyskie, dobrze czują się w samotności,
• nie potrzebują związków z innymi ludźmi aby cieszyć się swoim życiem, są samowystarczalni,
• są bardzo spokojne, beznamiętne, niewzruszone,
• wydają się obojętne zarówno na ból jak i przyjemność,
• potrafią cieszyć się seksem, jednakże nie jest to dla nich zbyt ważne, nie kierują się w swoim życiu namiętnością,
• nie mają na nie wpływu zarówno pochwały jak i krytyka, same oceniają swoje postępowanie.

O ile cechy te są obecne w umiarkowanym stopniu, to w żaden sposób takiej osobie nie muszą przeszkadzać w szczęśliwym życiu a wręcz w wielu okolicznościach mogą stanowić atut, który odpowiednio wykorzystany może przyczynić się do sukcesów życiowych.

Zaburzenie osobowości: schizoidalne

Dopiero gdy cechy typu osobowości stają się w groteskowy sposób przesadzone, sztywne, uporczywe, nie ma możliwości zmiany sposobu działania to cierpi z ich powodu zarówno taka osoba jak i jej otoczenie.

Poniższy link prowadzi do artykułu zawierającego odpowiedzi na często zadawane pytania odnośnie leczenia zaburzeń osobowości więcej na temat leczenia zaburzeń osobowości.

Według DSM IV aby rozpoznać schizoidalne zaburzenie osobowości osoba powinna spełniać co najmniej cztery z poniższych kryteriów:

• nie ma potrzeby bliskich związków z innymi ludźmi, również w odniesieniu do rodziny, nie czerpie z nich przyjemności,
• prawie zawsze wybiera działanie w samotności,
• wykazuje brak albo niewielkie zainteresowanie aktywnością seksualną,
• nie potrafi czerpać przyjemności z żadnego, albo prawie żadnego rodzaju aktywności,
• nie ma zaufanych osób ani przyjaciół poza członkami najbliższej rodziny,
• jest obojętna na pochwały i krytykę ze strony innych osób,
• ma bardzo płytką emocjonalność, przejawia chłód uczuciowy, jest zdystansowana , nie interesuje się otoczeniem.

Theodore Millon i Roger Davis w "Zaburzenia osobowości we współczesnym świecie" dokonuje dalej idącego rozróżnienia tego rodzaju osobowości na "apatyczną", "oddaloną", "bez osobowości" oraz "pozbawioną uczuć".

Wiąże się to z tym, że w realnym świecie raczej nie ma się do czynienia z osobami o jednym typie osobowości i cechach z tym jednym rodzajem osobowości związanych, najczęściej jest to mieszanina różnego rodzaju cech, z pewnymi dominującymi aspektami, wyróżniającymi się na tle pozostałych.

I tak osobowość schizoidalna z domieszką cech osobowości depresyjnej została nazwana "apatyczną", z domieszką cech osobowości unikającej i schizotypowej została nazwana "oddaloną" , z domieszką cech osobowości schizotypowej "oddaloną", z domieszką cech osobowości kompulsyjnej "pozbawioną uczuć" .

Poniżej można znaleźć więcej informacji na temat tych odmian osobowości schizoidalnej.

"Apatyczna"

• z domieszką cech osobowości depresyjnej,
• rzadko przejawiają jakąkolwiek inicjatywę,
• w głębi często zachowują emocjonalnie żywe elementy głębokiej rozpaczy właściwej osobom depresyjnym, jednakże rzadko ujawniają te emocje na zewnątrz, nie wszystkie takie osoby charakteryzują się płytkością przeżywanych stanów emocjoalnych,
• szybko się wyczerpują, większość swojego życia spędzają doświadczając zmęczenia, spowolnienia, nie przejawiają żywotności czy jakiegoś rodzaju nacechowanej energią aktywności, "żółwie tempo" wszelkiego rodzaju aktywności,
• w relacjach z innymi ludźmi są to osoby raczej spokojne, czy wręcz bezbarwne, szybko wycofują się w głąb świat swoich myśli,
• trudno im czerpać przyjemność z czegokolwiek, trudno zmobilizować się do wykazania się ciekawościa poznawczą, lubią spokój, wręcz monotonię, spontaniczne zachowania są im obce,

"Oddalona"

• z cehcami osobowości unikającej i schizotypowej,
• dzieci które doświadczają wrogości i odrzucenia często rozwijają wzorzec osobowości unikającej, jeżeli tego rodzaju zespół obron nie wystarcza, taka osoba w swoim wycofaniu może pójść o krok dalej, wycofać się tak dalece, że zdolność do przeżywania uczuć, emocji, budowania relacji z innymi ludźmi będzie trwale uszkodzona,
• osoby takie w pewnym stopniu dysponują umiejętnością przeżywania emocji, uczuć, wchodzenia w relacje,
• jednocześnie głęboko w nie jest wspisane przekonanie, że kierowanie pragnienień, emocji, uczuć w stosunku do innych osób prowadzi jedynie do odrzucenia, powtarzających się rozczarowań,
• w przypadku głębiej zaburzonych osób, coraz to bardziej mogą być widoczne cechy charakterystyczne dla osobowości schizotypowej,
• często są to osoby mocno zależne od pomocy społecznej,
• pojawiają się u nich lęki społeczne, depersonalizacja, różne dziwactwa w zachowaniu, myślenie autystyczne, poszukują samotności, żyją w roli obserwatora, nie są w stanie podjąć swojego rozwoju, rozwijać się społecznie, interpersonalnie,

"Bez osobowości"

• z obecnością cech charakterystycznych dla osobowości schizotypowej,
• jeszcze bardziej niż "przeciętne" jednostki schizoidalne tracą świadomość tego co dzieje się wokół nich,
• obserwując taką osobę z zewnątrz, można by pomyśleć, że jest zajęta czymś istotnym, pochłonięta wręcz bardzo istotnymi kwestiami, które dzieją się w jej wnętrzu - pomimo tego, że tak nie jest,
• takie osoby są oderwane od swojego świata wewnętrznego i świata na zewnątrz,
• czują się jak bezcieleśni obserwatorzy siebie samych, spoglądający na siebie z zewnątrz,
• nie są w stanie skoncentrować uwagi na niczym, co dzieje się w rzeczywistości oraz na żadnych emocjach, myślach, doznaniach pojawiających się w ich świecie wewnętrznym,
• wydają się być nieobecne w każdym aspekcie swojego funkcjonowania,

"Pozbawiona uczuć"

• z obecnością cech osobowości kompulsyjnej,
• łączą w sobie charakterystyczną dla osób kompulsyjnych powściągliwość i formalizm ze schizoidalną apatią,
• w niewielkim stopniu, jeżeli w ogóle, ujawniają się aspekty konfliktu pomiędzy autonomią i posłuszeństwem właściwe dla osób kompulsyjnych,
• lepiej niż inne jednostki schizoidalne funkcjonuje w "dorosłych" rolach,
• na miarę swoich możliwości odnajduje się w ustrukturalizowanych sytuacjach, nie wymagających improwizacji,
• cechuje je formalizm w okazywaniu uczuć, izolacja społeczna, powaga.

Osoby o wyraźnie zaznaczonym schizoidalnym aspekcie osobowości mogą skorzystać z pomocy psychoterapeuty poprzez psychoterapię, aby rozwijać swoją zdolność do przekraczania izolacji od świata zewnętrznego, mogą budować swoje umiejętności związane z poruszaniem się w świecie społecznym, radzeniem sobie w pracy, w relacjach z bliskimi osobami.

powrót do listy typów i zaburzeń osobowości